กรณีไฟไหม้รถยนต์ไฟฟ้า Volvo EX30 สร้างความกังวลให้กับลูกค้าจำนวนนับร้อยรายที่หวั่นว่าปัญหาจะเกิดขึ้นซ้ำอีก โดยลูกค้าได้ออกมาเรียกร้องให้บริษัทซื้อรถคืน หรือเปลี่ยนรุ่นรถให้กับผู้ที่ได้รับผลกระทบ หลังจากมีรายงานเหตุเพลิงไหม้หลายครั้งทั้งในไทยและต่างประเทศ
ลูกค้า Volvo EX30 เรียกร้อง 3 ข้อ
คุณต้อม เจ้าของ Volvo EX30 ที่ถูกไฟไหม้ เล่าผ่านรายการโหนกระแสว่า เหตุเกิดขณะจอดรถในลานจอดรถ หลังจากชาร์จแบตเตอรี่ไปประมาณ 80% ซึ่งเกินกว่าที่ Volvo แนะนำที่ 70% เนื่องจากต้องเดินทางไกลในวันรุ่งขึ้น หลังจอดรถเพียงไม่กี่นาทีก็เกิดไฟลุกไหม้ แม้พยายามใช้ถังดับเพลิงกว่า 23 ถังก็ไม่สามารถควบคุมเพลิงได้ ไฟลุกลามอย่างรวดเร็วและเป็นอันตรายต่ออาคารและรถยนต์คันอื่น รวมถึงถังแก๊สในบริเวณใกล้เคียง จนทีมกู้ภัยและดับเพลิงต้องเข้ามาควบคุมสถานการณ์
คุณต้อมกล่าวว่า การตอบสนองของ Volvo ยังไม่เพียงพอ ลูกค้าซื้อรถที่ควรใช้งานได้ 100% แต่กลับต้องใช้งานแบบเสี่ยงชีวิตและทรัพย์สิน การจำกัดการชาร์จที่ 70% ไม่ใช่ทางออกที่ชัดเจนและครอบคลุม ที่ผ่านมาไม่เคยได้รับการติดต่อโดยตรงจาก Volvo เลยนับตั้งแต่ซื้อรถ ทั้งนี้ลูกค้าไม่ทราบถึงความเสี่ยงนี้มาตลอด 2 ปี และมักชาร์จแบตเตอรี่ถึง 90-100% ตามปกติ คำแนะนำ 70% เพิ่งมีขึ้นเมื่อไม่นานมานี้ และถึงแม้จะโทรติดต่อศูนย์บริการตั้งแต่ต้นปี ก็ยังไม่ได้รับการเปลี่ยนแบตเตอรี่
กลุ่มผู้ใช้รถยนต์ไฟฟ้า Volvo EX30 จึงเรียกร้อง 3 ข้อ ได้แก่
- การซื้อคืนรถยนต์ หรือ Buyback โดยผู้บริโภคจำนวนมากต้องการให้ Volvo ซื้อรถคืนในราคาที่ยุติธรรม
- เปลี่ยนรุ่นรถ บางส่วนเสนอทางเลือกในการเปลี่ยนเป็นรถรุ่นอื่น
- การชดเชยที่เหมาะสม เรียกร้องการชดเชยความเสียหายและความไม่สะดวกที่เกิดขึ้น
ผู้เชี่ยวชาญชี้สาเหตุความร้อนสะสมในแบตเตอรี่
อัษฎาวุธ อาสาสรรพกิจ ผู้เชี่ยวชาญด้านรถยนต์ กล่าวว่า เหตุการณ์แรกเกิดขึ้นเมื่อเดือนพฤศจิกายนปีที่แล้วที่บราซิล โดย Volvo มีระบบโปรโตคอลความปลอดภัยที่รายงานข้อมูลไปยังสวีเดน ซึ่ง Volvo ทั่วโลกได้รับแจ้งให้ลูกค้า EX30 ทราบว่ากำลังหาสาเหตุ แต่สันนิษฐานว่าเกิดจากความร้อน จึงแนะนำให้ชาร์จไม่เกิน 70% ซึ่งเข้มงวดกว่ายี่ห้ออื่นที่มักแนะนำ 80% เหตุการณ์ไฟไหม้ครั้งที่สองเกิดขึ้นที่ฮ่องกงในเดือนกุมภาพันธ์ ทำให้ Volvo มั่นใจมากขึ้นว่าปัญหาน่าจะเกิดจากแบตเตอรี่
โรงงานผลิตแบตเตอรี่ในจีนถูกตรวจสอบ และ Volvo กำลังหาวิธีแก้ไข เช่น การเปลี่ยนแบตเตอรี่ทั้งลูกหรือโมดูล ซึ่งมีกระบวนการผลิตและการขนส่งที่ซับซ้อน หลังจากเกิดไฟไหม้คันแรกในไทยเดือนมีนาคม 2569 ซึ่ง Volvo ได้ประกาศหยุดการขายรุ่นนี้ชั่วคราวและเปิดให้ลูกค้าตรวจสอบสถานะรถยนต์
อัษฎาวุธกล่าวเพิ่มเติมว่า ปัญหาไม่ได้จำกัดอยู่แค่ Volvo EX30 เท่านั้น แต่อาจรวมถึงรถยนต์ไฟฟ้ายี่ห้ออื่นที่ใช้แบตเตอรี่ล็อตเดียวกัน และการชาร์จเกิน 70% หรือการสะสมความร้อนขณะขับขี่ก็อาจนำไปสู่เหตุการณ์ไฟไหม้ได้ โดยมีจุดสังเกตสำคัญคือ รถไฟฟ้าอาจมีไฟกระพริบไฟฉุกเฉินขึ้นก่อน ซึ่งบ่งบอกถึงความบกพร่องผิดปกติ ควรถอยหลังออกมาให้ไกล
สคบ. กำชับ Volvo แก้ไขปัญหา
นายอนุพงษ์ เจริญเวช ผู้อำนวยการกองคุ้มครองผู้บริโภค 2 หรือ สคบ. กล่าวว่า ปัจจุบัน สคบ. ดูแลในส่วนความปลอดภัยของ Volvo EX30 และคดีแพ่งของผู้บริโภคที่ได้รับความเสียหาย ได้รับเรื่องตั้งแต่เดือนมีนาคม 2569 ซึ่ง Volvo ได้เข้ามาแจ้งเหตุขัดข้องและมีแผนการดูแลลูกค้า แต่คณะกรรมการว่าด้วยความปลอดภัยของสินค้าบริการมองว่าแผนการแก้ไขปัญหาของ Volvo ยังไม่เหมาะสม ใช้ระยะเวลานานเกินไป ประกอบกับเกิดเหตุไฟไหม้ขึ้นอีก
คณะกรรมการฯ จึงมีคำสั่งให้ Volvo ทดสอบพิสูจน์ความเป็นอันตรายของสินค้า หากผลการทดสอบเชื่อถือได้ว่าในทางเทคนิคสามารถแก้ไขได้ ก็ให้ดำเนินการตามแผน แต่หากผลทดสอบไม่ได้ ก็จะกลายเป็นสินค้าอันตราย ผู้ประกอบธุรกิจผู้นำเข้าต้องดำเนินการเก็บออกจากท้องตลาด นอกจากนี้ยังกำลังพิจารณาเรื่องการโฆษณาที่อาจเป็นเท็จอีกด้วย
อย่างไรก็ตาม รัฐมนตรีและที่ปรึกษาจะเชิญ Volvo เข้าร่วมประชุมเพื่อหารือมาตรการแก้ไขเพิ่มเติม
สาเหตุไฟไหม้จากแบตเตอรี่
ป๊อบ กึงกือ EV Shop อธิบายว่า แบตเตอรี่มีขั้วบวกและขั้วลบ ซึ่งมีตัวกั้น (separator) อยู่ระหว่างกลาง เมื่อมีการชาร์จแบตเตอรี่บ่อยครั้งหรือใช้งานไปเรื่อยๆ รูปทรงของเซลล์แบตเตอรี่จะเปลี่ยนไปเป็นลักษณะแหลมคม ส่วนที่แหลมคมเหล่านี้จะทิ่มทะลุตัวกั้น ทำให้เกิดรูหรือช่องว่างขึ้น เมื่อตัวกั้นทะลุ ขั้วบวกและขั้วลบจะสัมผัสกัน ทำให้เกิดไฟไหม้ ซึ่งปัจจัยเร่งที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงนี้คือความร้อน สามารถเกิดขึ้นได้ทั้งในขณะชาร์จและขณะใช้งานรถยนต์
เมื่อกรรชัยถามว่า แบตเตอรี่ที่กำลังพูดถึงนี้ไม่ได้อยู่ใน Volvo EX30 คันเดียวแต่อยู่ในรุ่นอื่นๆ ด้วยหรือไม่ ป๊อบ กึงกือตอบว่า จริงครับ แบตของ Volvo EX30 นี้ใช้ของผู้ผลิตซัพพลายเออร์เจ้านึง ซึ่งอาจพบในรถรุ่นอื่นที่ใช้แบตเตอรี่ล็อตเดียวกัน
