อาหารสุขภาพ อาหารผู้ป่วยโรคหัวใจควรกินอะไรบ้าง? ย้ำกินดี ลดโอกาสโรคกำเริบ โดย PPTV Online เผยแพร่: 1 มิ.ย. 2569 ผู้ป่วยโรคหัวใจควรเน้นอาหารไขมันต่ำ เพิ่มผัก ผลไม้ ธัญพืชไม่ขัดสี และไขมันดี ลดหวาน มัน เค็ม เลี่ยงของทอด-แปรรูป เพื่อช่วยลดไขมัน คุมความดัน และลดความเสี่ยงโรคกำเริบซ้ำ
อาหารผู้ป่วยโรคหัวใจ: หลักการสำคัญ
ผู้ป่วยโรคหัวใจ โดยเฉพาะกลุ่มหัวใจขาดเลือด หรือมีไขมันในเลือดสูง จำเป็นต้องควบคุมอาหารอย่างจริงจัง เพราะอาหารมีผลโดยตรงต่อไขมันในเลือด ส่งผลต่อความดันโลหิตและมีผลต่อการตีบของหลอดเลือดหัวใจ พูดง่าย ๆ คือ “กินดี = ลดโอกาสโรคกำเริบ”
อาหารที่ควรกิน
- โปรตีนไขมันต่ำ: ปลา (โดยเฉพาะปลาทะเล เช่น แซลมอน), อกไก่ไม่ติดหนัง, เต้าหู้ โปรตีนจากพืช
- ผักและผลไม้: เพิ่มผักและผลไม้ทุกมื้อ ผักใบเขียว ผักหลากสี ผลไม้รสไม่หวานจัด มีไฟเบอร์สูง ช่วยลดไขมันและน้ำตาลในเลือด
- คาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อน: เลือกคาร์บเชิงซ้อน (ไม่ขัดสี) ลดการอักเสบของหลอดเลือด ข้าวกล้อง ขนมปังโฮลวีต ข้าวโอ๊ต ช่วยควบคุมระดับน้ำตาล ลดความเสี่ยงหลอดเลือดเสื่อม
- ไขมันดี: เลือกได้ แต่ต้องพอดี น้ำมันมะกอก อะโวคาโด ถั่วเปลือกแข็ง
อาหารที่ควรเลี่ยง
- อาหารไขมันสูง: เนื้อสัตว์ติดมัน ของทอดทุกชนิด อาหารแปรรูป เช่น เบคอน ไส้กรอก เพิ่มไขมันสะสมในหลอดเลือด
- อาหารเค็มจัด: อาหารสำเร็จรูป บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป อาหารหมักดอง ทำให้ความดันสูง หัวใจทำงานหนัก
- อาหารน้ำตาลสูง: น้ำหวาน ขนม เพิ่มความเสี่ยงเบาหวาน ซึ่งสัมพันธ์กับโรคหัวใจ
เปลี่ยนวิธีปรุง = เปลี่ยนสุขภาพ
เลือก “ต้ม นึ่ง อบ ย่าง” แทน “ทอด”
กินแบบไหน หัวใจได้ประโยชน์
- ลดมัน ช่วยลดไขมันอุดตัน
- ลดเค็ม ช่วยคุมความดัน
- ลดหวาน ช่วยลดเสี่ยงเบาหวาน
- เพิ่มผัก ช่วยหลอดเลือด
การเลือกอาหารในแต่ละมื้อ มีผลต่อ “อาการ” และ “โอกาสกลับมาเป็นซ้ำ” ของโรคหัวใจโดยตรง
การรักษาและการวินิจฉัย
ตรวจคัดกรองความเสี่ยงโรคหัวใจ ฉีดสีหลอดเลือดหัวใจ (CAG) ทำบอลลูน / ใส่ขดลวด ผ่าตัดหัวใจ ซึ่งต้องได้รับการวินิจฉัยด้วยทีมแพทย์เฉพาะทาง และเทคโนโลยีทันสมัย พร้อมวางแผน “การรักษา + โภชนาการ” ให้เหมาะกับแต่ละบุคคล และหากมีอาการ เช่น เหนื่อยง่าย เจ็บหน้าอก ใจสั่น ควรเข้ารับการตรวจโดยเร็ว
คำถามที่พบบ่อย
Q : กินอาหารคลีนอย่างเดียว เพียงพอสำหรับผู้ป่วยโรคหัวใจไหม ?
A : ไม่เสมอไป เพราะ “อาหารคลีน” บางเมนูอาจยังมีโซเดียมหรือไขมันแฝง ผู้ป่วยควรเลือกอาหารที่เหมาะกับโรคหัวใจโดยเฉพาะ และอาจต้องปรับตามคำแนะนำแพทย์
Q : ผู้ป่วยโรคหัวใจต้องงดไขมันทั้งหมดหรือไม่ ?
A : ไม่จำเป็น ต้อง “เลือกไขมัน” มากกว่าการงดทั้งหมด เช่น เลือกไขมันดีจากปลา ถั่ว และน้ำมันมะกอก และหลีกเลี่ยงไขมันอิ่มตัวและไขมันทรานส์
Q : กินผลไม้มาก ๆ ดีต่อหัวใจจริงไหม ?
A : ดี แต่ต้องเลือกชนิดและปริมาณ เพราะผลไม้บางชนิดมีน้ำตาลสูง หากกินมากเกินไปอาจกระทบระดับน้ำตาลในเลือดได้
Q : เป็นโรคหัวใจต้องควบคุมอาหารไปตลอดชีวิตหรือไม่ ?
A : ในผู้ป่วยโรคหัวใจ การควบคุมอาหารเป็นส่วนหนึ่งของการรักษาระยะยาว เพื่อป้องกันโรคกำเริบและภาวะแทรกซ้อน
Q : เป็นโรคหัวใจกินกาแฟได้ไหม ?
A : ดื่มได้ในปริมาณเหมาะสม (1–2 แก้ว/วัน) เลี่ยงกาแฟหวาน / นมข้น หากมีอาการใจสั่น หรือหัวใจเต้นผิดจังหวะ ควรลดหรือหลีกเลี่ยง
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลพญาไท ศรีราชา
