จันทรุปราคาเต็มดวงสีแดงอิฐประดับฟ้าวันมาฆบูชา 3 มีนาคม 2569
สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (NARIT) เปิดเผยว่า ในวันที่ 3 มีนาคม 2569 จะเกิดปรากฏการณ์จันทรุปราคา ซึ่งตรงกับวันมาฆบูชา โดยเริ่มตั้งแต่เวลาประมาณ 15.44 น. ถึง 21.23 น. ตามเวลาประเทศไทย ณ กรุงเทพมหานคร ปรากฏการณ์นี้จะเริ่มต้นด้วยดวงจันทร์เข้าสู่เงามัวของโลกเวลา 15.44 น. และเคลื่อนเข้าสู่เงามืดของโลก เกิดเป็นจันทรุปราคาบางส่วนในเวลา 16.50 น.
ช่วงเวลาสำคัญของจันทรุปราคาเต็มดวง
ช่วงที่สำคัญที่สุดคือ จันทรุปราคาเต็มดวง ซึ่งจะเกิดขึ้นระหว่างเวลา 18.04 น. ถึง 19.02 น. สำหรับประเทศไทย ดวงจันทร์จะโผล่พ้นขอบฟ้าทางทิศตะวันออกเวลาประมาณ 18.23 น. ซึ่งตรงกับช่วงที่กำลังเกิดคราสเต็มดวงพอดี ผู้สังเกตการณ์จะได้เห็นดวงจันทร์เต็มดวงปรากฏเป็นสีแดงอิฐขึ้นจากขอบฟ้า ชมได้ด้วยตาเปล่าทั่วประเทศ ตั้งแต่เวลา 18.23 น. ถึง 19.02 น. รวมระยะเวลา 39 นาที
หลังจากนั้น ดวงจันทร์จะค่อย ๆ ออกจากเงามืดของโลก เกิดเป็นจันทรุปราคาบางส่วนในเวลา 20.17 น. และสิ้นสุดปรากฏการณ์ทั้งหมดในเวลา 21.23 น. เมื่อดวงจันทร์พ้นจากเงามัวของโลก
พื้นที่การสังเกตการณ์ทั่วโลก
นอกจากประเทศไทยแล้ว ปรากฏการณ์จันทรุปราคาครั้งนี้ยังสามารถสังเกตได้ในหลายพื้นที่ทั่วโลก ได้แก่
- ตะวันออกของทวีปยุโรป
- ทวีปเอเชีย
- ทวีปออสเตรเลีย
- ทวีปอเมริกาเหนือ
- ทวีปอเมริกาใต้
- มหาสมุทรแปซิฟิก มหาสมุทรแอตแลนติก และมหาสมุทรอินเดีย
- ขั้วโลกเหนือและขั้วโลกใต้
ความหมายและที่มาของจันทรุปราคา
ปรากฏการณ์จันทรุปราคาเป็นปรากฏการณ์ทางธรรมชาติที่เกิดขึ้นเมื่อดวงอาทิตย์ โลก และดวงจันทร์โคจรมาอยู่ในแนวระนาบเดียวกัน โดยมีโลกอยู่ตรงกลางระหว่างดวงอาทิตย์กับดวงจันทร์ มักเกิดขึ้นเฉพาะในวันดวงจันทร์เต็มดวงหรือช่วงข้างขึ้น 14-15 ค่ำ ขณะที่ดวงจันทร์โคจรผ่านเข้าไปในเงามืดของโลก ผู้สังเกตบนโลกจะมองเห็นดวงจันทร์เว้าแหว่งไปเรื่อย ๆ จนเข้าไปอยู่ในเงามืดทั้งดวง ก่อนจะค่อย ๆ ออกมาใหม่
คนไทยสมัยโบราณเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า ราหูอมจันทร์ อย่างไรก็ตาม เนื่องจากระนาบวงโคจรของดวงจันทร์เอียงทำมุมประมาณ 5 องศากับระนาบวงโคจรของโลก ทำให้ดวงจันทร์ไม่ได้โคจรผ่านเข้าไปอยู่ในเงาของโลกทุกเดือน โดยเฉลี่ยแล้ว ปรากฏการณ์จันทรุปราคาจะเกิดขึ้นอย่างน้อย 2 ครั้งต่อปี แต่การมองเห็นจะขึ้นอยู่กับตำแหน่งทางภูมิศาสตร์ของแต่ละพื้นที่
จุดสังเกตการณ์หลักจาก NARIT
สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติเชิญชวนประชาชนร่วมชมปรากฏการณ์จันทรุปราคาเต็มดวงในวันมาฆบูชา พร้อมชมวัตถุท้องฟ้าที่น่าสนใจในคืนวันที่ 3 มีนาคม 2569 ตั้งแต่เวลา 18.00 น. ถึง 22.00 น. ณ จุดสังเกตการณ์หลัก 5 แห่ง ดังนี้
- อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่
- หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา นครราชสีมา
- หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา ขอนแก่น
- หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา ฉะเชิงเทรา
- หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา สงขลา
การเข้าร่วมกิจกรรมนี้ ไม่มีค่าใช้จ่าย และเปิดให้ประชาชนทั่วไปได้สัมผัสประสบการณ์ดาราศาสตร์อันน่าตื่นตาตื่นใจ
