ดวงอาทิตย์ตั้งฉากกรุงเทพฯ 27 เม.ย. นี้ เวลา 12.16 น. ช่วงสังเกตเงาหายวับ
สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ สดร. เปิดเผยข้อมูลสำคัญว่า ในวันที่ 27 เมษายน 2569 เวลาประมาณ 12.16 น. จะเกิดปรากฏการณ์ดวงอาทิตย์ตั้งฉากกับพื้นที่กรุงเทพมหานคร เป็นครั้งแรกของปีนี้ ซึ่งในช่วงเวลาดังกล่าว หากสังเกตวัตถุที่ตั้งอยู่กลางแจ้ง เงาของวัตถุจะตกอยู่ด้านใต้พอดี จนดูเสมือนไร้เงา ทำให้เกิดภาพที่น่าตื่นตาตื่นใจสำหรับผู้สนใจดาราศาสตร์และธรรมชาติ
ไล่ลำดับจากใต้สู่เหนือ ปรากฏการณ์ครอบคลุมทั่วไทย
ปรากฏการณ์ดวงอาทิตย์ตั้งฉากนี้เกิดขึ้นในช่วงเดือนเมษายนถึงพฤษภาคมของทุกปี โดยดวงอาทิตย์จะโคจรมาอยู่ในตำแหน่งที่ตั้งฉากกับพื้นที่ประเทศไทย เริ่มต้นจากพื้นที่ใต้สุดที่อำเภอเบตง จังหวัดยะลา เมื่อวันที่ 4 เมษายนที่ผ่านมา และไล่ลำดับขึ้นไปทางเหนือเรื่อย ๆ จนสิ้นสุดที่อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ในวันที่ 22 พฤษภาคม 2569 สำหรับกรุงเทพมหานครนั้น วันที่ 27 เมษายนถือเป็นจุดสำคัญในการสังเกตการณ์
คำแนะนำสำหรับผู้สังเกตการณ์: ควรระมัดระวังการอยู่กลางแจ้งในสภาพอากาศร้อนจัด เนื่องจากอาจส่งผลกระทบต่อสุขภาพได้ แม้ว่าในวันดังกล่าวจะได้รับพลังงานจากแสงอาทิตย์อย่างเต็มที่ แต่ก็อาจไม่ใช่วันที่ร้อนที่สุดเสมอไป เนื่องจากอุณหภูมิขึ้นอยู่กับปัจจัยอื่นร่วมด้วย เช่น เมฆและฝน อิทธิพลจากมรสุม และความร้อนสะสมในบรรยากาศ
วิทยาศาสตร์เบื้องหลังปรากฏการณ์ดวงอาทิตย์ตั้งฉาก
ปรากฏการณ์นี้เกิดจากการที่แกนหมุนของโลกเอียงทำมุมประมาณ 23.5 องศากับแกนตั้งฉากระนาบวงโคจรรอบดวงอาทิตย์ ส่งผลให้ในบางช่วงเวลาของปี พื้นที่ในเขตร้อนระหว่างเส้นละติจูด 23.5 องศาเหนือ (Tropic of Cancer) ถึงเส้นละติจูด 23.5 องศาใต้ (Tropic of Capricorn) จะได้รับแสงอาทิตย์ในลักษณะตั้งฉากกับพื้นผิวโลก ทำให้ดวงอาทิตย์ปรากฏอยู่ตรงกับเหนือศีรษะของผู้สังเกตในบริเวณนั้น ๆ พอดี
ประเทศไทยตั้งอยู่ในเขตร้อน ระหว่างแนวละติจูด 5-20 องศาเหนือ จึงทำให้ดวงอาทิตย์เคลื่อนผ่านจุดเหนือศีรษะหรือตั้งฉากกับพื้นที่ต่าง ๆ ของประเทศปีละ 2 ครั้ง คือในช่วงเมษายน-พฤษภาคม และกรกฎาคม-กันยายน โดยแต่ละจังหวัดจะมีช่วงเวลาการเกิดที่ไม่พร้อมกัน ขึ้นอยู่กับตำแหน่งทางภูมิศาสตร์
ตารางสังเกตการณ์และข้อมูลเพิ่มเติม
สำหรับกรุงเทพมหานคร หลังจากวันที่ 27 เมษายนนี้ ปรากฏการณ์ดวงอาทิตย์ตั้งฉากครั้งต่อไปจะเกิดขึ้นในวันที่ 16 สิงหาคม 2569 เวลาประมาณ 12.22 น. ผู้สนใจสามารถตรวจสอบข้อมูลการเกิดปรากฏการณ์ดวงอาทิตย์ตั้งฉากทั้ง 77 จังหวัดในประเทศไทยทั้ง 2 ครั้งได้ทางเว็บไซต์ของสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (NARIT) เพื่อวางแผนการสังเกตการณ์ได้อย่างแม่นยำ
ปรากฏการณ์ดวงอาทิตย์ตั้งฉากไม่เพียงแต่เป็นเรื่องน่าสนใจทางดาราศาสตร์ แต่ยังช่วยเพิ่มความเข้าใจเกี่ยวกับการเคลื่อนที่ของโลกและดวงอาทิตย์ ซึ่งมีผลต่อฤดูกาลและสภาพอากาศในภูมิภาคต่าง ๆ อีกด้วย
