เตือนภัยไข้หวัดใหญ่ ระวังภาวะแทรกซ้อนรุนแรง แนะวิธีดูแลหลังฉีดวัคซีน
ไข้หวัดใหญ่เป็นโรคที่เกิดจากการติดเชื้อไวรัสอินฟลูเอนซา ซึ่งมีอาการรุนแรงกว่าไข้หวัดทั่วไปและอาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่อันตราย เช่น ปอดอักเสบหรือสมองอักเสบ โดยเฉพาะในกลุ่มเสี่ยง เช่น เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีโรคประจำตัว โรคนี้มักระบาดมากในช่วงฤดูฝนและฤดูหนาวของทุกปี
ไข้หวัดใหญ่แบ่งเป็น 2 กลุ่มใหญ่
ไข้หวัดใหญ่สามารถแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มหลัก ได้แก่ ไข้หวัดใหญ่ตามฤดูกาล ซึ่งเป็นเชื้อที่พบมานานและมีการเปลี่ยนแปลงพันธุกรรมตลอดเวลา ทำให้สามารถป่วยซ้ำได้ และไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์ใหม่ 2009 ที่เกิดจากเชื้อเอช 1 เอ็น 1 (H1N1) ที่กลายพันธุ์ ซึ่งปัจจุบันได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของไข้หวัดใหญ่ตามฤดูกาล
อาการและความรุนแรงของไข้หวัดใหญ่
อาการของไข้หวัดใหญ่มักเกิดขึ้นทันทีทันใดและรุนแรงกว่าไข้หวัดธรรมดา โดยมักมีไข้สูงติดต่อกันหลายวัน โดยเฉพาะในเด็กอาจมีไข้สูงเกิน 39–40 องศาเซลเซียส ตลอดจนอาการหนาวสั่น ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ อ่อนเพลียอย่างมาก และเบื่ออาหาร ความน่ากลัวคือภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น เช่น โรคปอดอักเสบและโรคสมองอักเสบ ซึ่งควรพบแพทย์ทันทีเมื่อทราบว่าเป็นไข้หวัดใหญ่
การติดต่อและการป้องกัน
การติดเชื้อไข้หวัดใหญ่คล้ายกับไข้หวัดทั่วไป คือ ติดต่อผ่านการหายใจเอาละอองน้ำมูก น้ำลาย และเสมหะของผู้ป่วย หรือการสัมผัสมือและสิ่งของร่วมกัน เช่น แก้วน้ำหรือโทรศัพท์ วิธีป้องกันที่สำคัญ ได้แก่ การล้างมือบ่อยๆ ด้วยน้ำและสบู่หรือแอลกอฮอล์เจล สวมหน้ากากอนามัยเมื่อใกล้ชิดผู้ป่วย รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ และออกกำลังกายสม่ำเสมอ
การฉีดวัคซีนและกลุ่มเสี่ยง
การฉีดวัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่เป็นวิธีที่สำคัญที่สุด โดยแนะนำให้ฉีดในกลุ่มเสี่ยง เช่น ผู้ที่มีอายุตั้งแต่ 50 ปีขึ้นไป เด็กอายุ 6 เดือนถึง 19 ปี ผู้ที่เป็นโรคเบาหวาน โรคหัวใจ โรคปอด ผู้ที่ทำงานในโรงพยาบาล และผู้ที่กินยาที่กดภูมิคุ้มกัน
วิธีดูแลรักษาไข้หวัดใหญ่
ผู้ป่วยไข้หวัดใหญ่ส่วนใหญ่จะหายเองได้หากอาการไม่มาก โดยสามารถดูแลที่บ้านด้วยการรักษาตามอาการ เช่น ใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดตัวและยาลดไข้พาราเซตามอลเมื่อมีไข้สูง ดื่มน้ำให้เพียงพอ รับประทานอาหารอ่อนๆ และนอนพักมากๆ หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 3 วัน เช่น ไข้สูงมากจนเพ้อ ซึม หายใจหอบ หรือเจ็บแน่นหน้าอก ควรรีบไปพบแพทย์
วิธีดูแลหากไข้ขึ้นหลังฉีดวัคซีน
อาการไข้หลังฉีดวัคซีนเป็นเรื่องที่พบได้และส่วนใหญ่ไม่อันตราย เนื่องจากวัคซีนกำลังกระตุ้นภูมิคุ้มกันของร่างกาย อาการที่อาจเกิดขึ้น ได้แก่ ไข้ต่ำๆ งอแงในเด็กเล็ก ปวดบริเวณที่ฉีด และเบื่ออาหารเล็กน้อย ซึ่งมักเกิดภายใน 24 ชั่วโมงและดีขึ้นใน 1–2 วัน วิธีดูแลเด็กเล็กเมื่อมีไข้ ได้แก่ การเช็ดตัวลดไข้ ให้ดื่มน้ำมากขึ้น ให้ยาลดไข้ตามแพทย์แนะนำ และพักผ่อน ควรพบแพทย์เมื่อไข้สูงเกิน 39°C ไข้เกิน 48 ชั่วโมง หรือมีอาการซึมผิดปกติ
ถึงแม้ไข้หวัดใหญ่จะเป็นอันตรายถึงแก่ชีวิตได้ แต่การรู้เท่าทันและป้องกันตัวเองอย่างถูกวิธีสามารถลดความเสี่ยงลงได้อย่างมาก วัคซีนยังคงเป็นวิธีป้องกันโรคที่สำคัญที่สุดสำหรับเด็กและกลุ่มเสี่ยง เพื่อสุขภาพที่ดีและห่างไกลจากโรค



