ปภ. ทดสอบระบบ Cell Broadcast แจ้งเตือนภัยระดับประเทศ พร้อมเสียงสัญญาณ 8 วินาที

ปภ. ทดสอบระบบ Cell Broadcast แจ้งเตือนภัยระดับประเทศ พร้อมเสียงสัญญาณ 8 วินาที

กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) ได้ดำเนินการทดสอบระบบ Cell Broadcast สำหรับแจ้งเตือนภัยระดับประเทศ เมื่อวันที่ 20 มกราคม 2569 เวลา 14.00 น. โดยข้อความทดสอบพร้อมเสียงสัญญาณดัง 8 วินาที ปรากฏบนหน้าจอมือถือของประชาชนทั่วประเทศ พร้อมระบุว่า "ทดสอบแจ้งเตือนภัย ไม่ใช่สถานการณ์จริง จากกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) โปรดอย่าตื่นตระหนก" เพื่อประเมินประสิทธิภาพของระบบเตือนภัยฉุกเฉินในภาวะวิกฤต

จุดเริ่มต้นจากบทเรียนแผ่นดินไหวรุนแรง

การพัฒนาระบบ Cell Broadcast นี้ถือเป็นความพยายามสำคัญของหน่วยงานรัฐ หลังจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวรุนแรงขนาด 8.2 ในเมียนมา เมื่อปี 2568 ซึ่งส่งแรงสั่นสะเทือนถึงประเทศไทย และทำให้อาคารสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) ที่กำลังก่อสร้างพังถล่ม ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตเกือบ 100 คน ในเวลานั้น ประเทศไทยยังใช้ระบบ SMS แจ้งเตือนประชาชน แต่พบปัญหาความล่าช้าและไม่ครอบคลุม ประชาชนจำนวนมากได้รับข้อความหลังเผชิญเหตุแล้ว ขณะที่บางคนไม่ได้รับข้อความเตือนภัยเลย เหตุการณ์นี้จึงเป็นตัวเร่งให้นำเทคโนโลยี Cell Broadcast มาใช้เป็น "ทางรอด" มากกว่า "ทางเลือก" สำหรับความปลอดภัยของประชาชน

ความคืบหน้าใน 1 ปีหลังเหตุการณ์

ในช่วง 1 ปีที่ผ่านมา หน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้ร่วมกันปรับปรุงและพัฒนาระบบ Cell Broadcast อย่างจริงจัง โดยมีโครงสร้างการทำงานหลักดังนี้:

—

• ปภ. ทำหน้าที่เป็น Cell Broadcast Entity (CBE) หรือศูนย์แม่ข่าย กำหนดรายละเอียดข้อมูลและพื้นที่แจ้งเตือน
• ผู้ประกอบการโทรคมนาคม ได้แก่ AIS, True และ NT ดำเนินการในส่วน Cell Broadcast Center (CBC) ส่งข้อความไปยังเสาสัญญาณในพื้นที่ประสบภัย
• กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ดูแลระบบ Cloud Server และการเชื่อมต่อระหว่าง CBE และ CBC
• กสทช. สนับสนุนงบประมาณกว่า 1,000 ล้านบาท และกำกับดูแลมาตรฐานทางเทคนิค

นอกจากนี้ ยังมีการร่วมมือกับภาคเอกชน เช่น Apple Thailand ที่อัปเดตระบบรองรับ Cell Broadcast แล้ว และ Line Thailand ที่ทำ MOU ร่วมกับภาครัฐเพื่อส่งข้อความแจ้งเตือนผ่าน Line OA ในชื่อ Line Alert พร้อมพัฒนาฟีเจอร์ Safety Check

ผลการทดสอบและการใช้งานจริง

นายอรรษิษฐ์ สัมพันธรัตน์ ปลัดกระทรวงมหาดไทย เปิดเผยว่า ในปี 2568 มีการทดสอบระบบรวม 3 ครั้ง และมีการใช้งานจริงเป็นครั้งแรกในการแจ้งเตือนอุทกภัยที่จังหวัดเลย เมื่อวันที่ 27 พฤษภาคม รวมถึงแจ้งเตือนภัยในสถานการณ์อื่น ๆ เช่น น้ำท่วมภาคเหนือและภาคใต้ ภัยความมั่นคงชายแดนไทย-กัมพูชา ภัยจากฝุ่นละออง PM2.5 และอุบัติเหตุทางถนน สำหรับผลการทดสอบระบบ Cell Broadcast แจ้งเตือนภัยระดับประเทศ เมื่อวันที่ 20 มกราคม 2569 พบว่าประชาชนในพื้นที่ต่าง ๆ ได้รับสัญญาณแจ้งเตือนพร้อมข้อความทดสอบอย่างทั่วถึง ในเวลาไม่เกิน 10 วินาที ถือเป็นผลที่น่าพอใจ

มาตรฐานการแจ้งเตือนภัย 14 ประเภท

นายธีรพัฒน์ คัชมาตย์ อธิบดี ปภ. ยังระบุว่า ได้ร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดทำมาตรฐานการปฏิบัติงาน (SOP) และมาตรฐานข้อความแจ้งเตือนภัย (CAP) ซึ่งครอบคลุม 14 ประเภทภัย ได้แก่:

1. แผ่นดินไหว
2. สึนามิ
3. วาตภัย (พายุหมุนเขตร้อน)
4. อุทกภัย
5. ดินโคลนถล่ม
6. ภัยหนาว
7. ภัยจากฝุ่น PM2.5
8. เหตุรุนแรงในพื้นที่สาธารณะ
9. โรคระบาดในมนุษย์
10. อัคคีภัย
11. ภัยจากสารเคมีและวัตถุอันตราย
12. ภัยคุกคามทางไซเบอร์
13. ภัยจากการจราจรและขนส่ง
14. ภัยจากการสู้รบ

การนำเทคโนโลยี Cell Broadcast มาใช้ถือเป็นเรื่องสำคัญและจำเป็นสำหรับการเตือนภัยฉุกเฉินได้ทันเวลา อย่างไรก็ตาม รัฐบาลต้องสื่อสารให้ชัดเจนว่าประชาชนควรปฏิบัติตัวอย่างไรเมื่อได้รับสัญญาณเตือน เพื่อให้ระบบมีความสมบูรณ์และมีประสิทธิภาพสูงสุดในการปกป้องชีวิตและทรัพย์สินของประชาชน