ศาลรัฐธรรมนูญมีมติเป็นเอกฉันท์นัดแถลงผลการพิจารณาคดีนายกรัฐมนตรีเศรษฐา ทวีสิน ในวันที่ 14 สิงหาคมนี้ หลังจากที่คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ยื่นคำร้องขอให้วินิจฉัยว่านายกฯ มีคุณสมบัติต้องห้ามในการดำรงตำแหน่งหรือไม่ จากกรณีการแต่งตั้งนายพิชิต ชื่นบาน เป็นรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ทั้งที่รู้หรือควรรู้ว่านายพิชิตขาดคุณสมบัติต้องห้ามตามรัฐธรรมนูญ
ไทม์ไลน์คดีสำคัญ
เมื่อวันที่ 18 มิถุนายนที่ผ่านมา กกต. ได้ยื่นคำร้องต่อศาลรัฐธรรมนูญให้วินิจฉัยความเป็นรัฐมนตรีของนายเศรษฐาสิ้นสุดลงตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 170 วรรคหนึ่ง (4) ประกอบมาตรา 160 (4) และ (5) เนื่องจากนายกฯ แต่งตั้งนายพิชิต ซึ่งเคยถูกจำคุกในคดีดูหมิ่นศาล มาเป็นรัฐมนตรี โดยศาลรัฐธรรมนูญรับคำร้องไว้พิจารณาและสั่งให้นายกฯ หยุดปฏิบัติหน้าที่ตั้งแต่วันที่ 20 มิถุนายนเป็นต้นมา
ผลกระทบต่อการบริหารประเทศ
ในช่วงที่นายกฯ หยุดปฏิบัติหน้าที่ นายภูมิธรรม เวชยชัย รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ได้ทำหน้าที่รักษาราชการแทนนายกฯ ส่งผลให้การขับเคลื่อนนโยบายของรัฐบาลบางส่วนอาจชะลอตัวลง โดยเฉพาะนโยบายเร่งด่วนที่ต้องอาศัยการตัดสินใจของนายกฯ โดยตรง เช่น การกระตุ้นเศรษฐกิจ และการแก้ไขปัญหาหนี้สินประชาชน
- ศาลรัฐธรรมนูญมีคำสั่งให้นายกฯ หยุดปฏิบัติหน้าที่ตั้งแต่วันที่ 20 มิถุนายน
- นายภูมิธรรม เวชยชัย ทำหน้าที่รักษาราชการแทนนายกฯ
- คดีนี้เป็นที่จับตาของประชาชนและนักลงทุนทั้งในและต่างประเทศ
ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
รัฐธรรมนูญมาตรา 160 (4) และ (5) กำหนดคุณสมบัติของผู้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรี ต้องไม่เป็นผู้มีพฤติกรรมอันเป็นการฝ่าฝืนมาตรฐานทางจริยธรรมอย่างร้ายแรง และต้องไม่เป็นผู้ที่เคยต้องคำพิพากษาให้จำคุก เว้นแต่เป็นความผิดที่กระทำโดยประมาทหรือความผิดลหุโทษ ซึ่งนายพิชิตเคยถูกจำคุกในคดีดูหมิ่นศาล เมื่อปี 2552 จึงอาจเข้าข่ายขาดคุณสมบัติ
ปฏิกิริยาจากฝ่ายต่างๆ
ฝ่ายกฎหมายของรัฐบาลได้ยื่นคำชี้แจงต่อศาลรัฐธรรมนูญ โดยยืนยันว่านายกฯ ได้ดำเนินการตามขั้นตอนที่ถูกต้อง และมิได้มีเจตนาที่จะฝ่าฝืนกฎหมาย ขณะที่ฝ่ายค้านและกลุ่มผู้ตรวจสอบการทำงานของรัฐบาลต่างรอคอยคำตัดสินของศาลอย่างใจจดใจจ่อ
- รัฐบาลยืนยันความบริสุทธิ์ของนายกฯ
- ฝ่ายค้านเตรียมตั้งกระทู้ถามหากคำตัดสินไม่เป็นไปตามที่คาดหวัง
- นักวิชาการชี้ว่าคำตัดสินนี้จะส่งผลต่อเสถียรภาพของรัฐบาล
ทั้งนี้ ศาลรัฐธรรมนูญจะอ่านคำวินิจฉัยในวันที่ 14 สิงหาคม 2567 เวลา 15.00 น. ซึ่งประชาชนสามารถรับชมการถ่ายทอดสดผ่านทางสถานีโทรทัศน์และช่องทางออนไลน์ของศาลรัฐธรรมนูญได้
