สำนักงานคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (คปภ.) เดินหน้านโยบายประกันภัยดิจิทัลเต็มรูปแบบ ตั้งเป้าภายในปี 2570 จะเปลี่ยนกรมธรรม์ประกันชีวิตจากรูปแบบกระดาษเล่มหนาเป็นกรมธรรม์อิเล็กทรอนิกส์ (e-Policy) อย่างสมบูรณ์ เพื่อลดการใช้กระดาษและเพิ่มความสะดวกให้กับผู้ถือกรมธรรม์
e-Policy คืออะไร
e-Policy หรือกรมธรรม์ประกันภัยอิเล็กทรอนิกส์ คือสัญญาประกันภัยในรูปแบบไฟล์ดิจิทัล เช่น PDF ที่ส่งตรงถึงอีเมลหรือสมาร์ทโฟนของผู้ซื้อทันทีหลังจากซื้อกรมธรรม์ มีผลทางกฎหมายเทียบเท่ากรมธรรม์กระดาษ ตามพระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 นอกจากนี้ e-Policy ยังปลอมแปลงได้ยาก เนื่องจากมีลายมือชื่อดิจิทัล (Digital Signature) ของบริษัทประกันภัยฝังอยู่ในไฟล์ ซึ่งเป็นระบบเข้ารหัสที่ป้องกันการแก้ไขข้อมูล หากมีการเปลี่ยนแปลงแม้เพียงตัวอักษรเดียว ระบบจะแจ้งเตือนทันที
ข้อดีของ e-Policy
ผู้ถือกรมธรรม์สามารถเก็บ e-Policy ไว้ในอีเมล คอมพิวเตอร์ หรือคลาวด์ส่วนตัวได้ตลอดไป โดยไม่ต้องกังวลเรื่องเอกสารสูญหาย เปียกน้ำ ปลวกกิน หรือไฟไหม้ นอกจากนี้ คปภ. ยังมีระบบกลางให้ตรวจสอบกรมธรรม์จากทุกบริษัทในที่เดียว ผ่าน 2 ช่องทางหลัก ได้แก่ LINE @OICConnect ซึ่งสามารถดูข้อมูลกรมธรรม์ทั้งหมดในเมนู "กรมธรรม์ของฉัน" และเว็บไซต์ smart.oic.or.th/policy ที่ใช้ล็อกอินผ่าน ThaID
ระบบ Custodian
หัวใจสำคัญของระบบคือแนวคิดการจัดเก็บข้อมูลกรมธรรม์แบบศูนย์กลาง (Custodian) ของคปภ. ซึ่งเชื่อมโยงข้อมูลกรมธรรม์จากบริษัทประกันภัยเข้าสู่ระบบดิจิทัล ทำให้ผู้ใช้สามารถตรวจสอบกรมธรรม์ของตนเองได้สะดวกยิ่งขึ้น
การปรับปรุงการชำระเบี้ย
คปภ. ยังมีแนวทางปรับปรุงกระบวนการรับชำระเบี้ยประกันภัย โดยลดการรับชำระด้วยเงินสดผ่านตัวแทนหรือนายหน้า และส่งเสริมให้ลูกค้าชำระผ่านช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ บัตรเครดิต เช็ค หรือโอนเข้าบัญชีบริษัทประกันภัยโดยตรง เพื่อให้ตรวจสอบเส้นทางการรับเงินได้ชัดเจน ลดความเสี่ยงจากเงินไม่เข้าสู่ระบบ และช่วยให้การออกกรมธรรม์อิเล็กทรอนิกส์รวดเร็วขึ้น
การเริ่มต้นกับ พ.ร.บ. รถยนต์
คปภ. ได้เริ่มใช้ระบบ e-Policy กับ พ.ร.บ. รถยนต์แบบ 100% ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2569 ทำให้ผู้ใช้ได้รับไฟล์กรมธรรม์ทางอีเมลทันที และสามารถแสดงหลักฐานการมีประกันภัยได้สะดวกขึ้น รวมทั้งระบบยังเชื่อมกับกรมการขนส่งทางบก ทำให้สามารถต่อภาษีรถยนต์ประจำปีทางออนไลน์ได้
เป้าหมายสำหรับประกันชีวิต
สำหรับกรมธรรม์ประกันชีวิต คปภ. ตั้งเป้าจะเปลี่ยนเป็นระบบไร้กระดาษเต็มรูปแบบภายในปี 2570 โดยจะเชื่อมต่อข้อมูลกับกรมการปกครอง ทำให้ผู้ใช้สามารถกรอกข้อมูลส่วนตัวเพื่อยืนยันตัวตนและดูข้อมูลกรมธรรม์ทั้งหมดในหน้าเดียว อย่างไรก็ตาม ในช่วงเปลี่ยนผ่าน ผู้ที่ไม่ถนัดใช้สมาร์ทโฟนหรือยังต้องการเอกสารกระดาษสามารถแจ้งบริษัทประกันเพื่อขอเป็นเล่มกระดาษได้
ประโยชน์ต่อผู้บริโภคและสิ่งแวดล้อม
นวัตกรรมนี้จะช่วยลดต้นทุนเอกสาร ทำให้เบี้ยประกันถูกลงในอนาคต และยังช่วยรักษาสิ่งแวดล้อมโดยลดการใช้สารเคมีในโรงงานกระดาษ ผู้บริโภคจะได้รับความสะดวกสบายและความปลอดภัยมากขึ้น
