กมธ.เกษตรฯ วุฒิสภาชงแปรรูปปลาหมอคางดำเพิ่มมูลค่า สร้างรายได้ชุมชน

เมื่อวันที่ 15 พ.ค. ผู้สื่อข่าวรายงานว่า เมื่อวันที่ 14 พ.ค. ที่ผ่านมา นายธวัช สุระบาล ประธานคณะกรรมาธิการ (กมธ.) การเกษตรและสหกรณ์วุฒิสภา จัดเวทีสัมมนาทางวิชาการหัวข้อ “มิติใหม่แห่งการบริหารจัดการปลาหมอคางดำ : สู่การใช้ประโยชน์และเพิ่มมูลค่า” เพื่อระดมความคิดเห็นวางแนวทางบริหารจัดการปลาหมอคางดำจากการกำจัดเพียงอย่างเดียวสู่การใช้ประโยชน์อย่างเป็นระบบ หลังจากผลวิจัยชี้ว่ามีคุณค่าทางอาหารสูง พร้อมผลักดันข้อเสนอเชิงนโยบายรับซื้อและแปรรูป เพื่อช่วยเหลือเกษตรกรและชุมชนอย่างยั่งยืน ณ อาคารรัฐสภา โดยมี พล.อ.เกรียงไกร ศรีรักษ์ รองประธานวุฒิสภาคนที่หนึ่ง เป็นประธานในพิธีเปิด

หัวใจสำคัญของการสัมมนา

นายธวัชกล่าวว่า หัวใจสำคัญของการสัมมนาครั้งนี้ คือ การก้าวข้ามวิธีการเดิมๆ และมุ่งเน้นการบริหารจัดการปลาหมอคางดำที่มีอยู่ในปัจจุบันให้เกิดประโยชน์สูงสุด โดยคณะกรรมาธิการฯ เล็งเห็นว่า หากมีเทคโนโลยีและการบริหารจัดการที่เหมาะสมจะสามารถเปลี่ยนปลาเหล่านี้ให้เป็นวัตถุดิบต้นน้ำที่มีมูลค่าได้ ซึ่งจะส่งผลดีต่อการลดปริมาณปลาในระบบนิเวศไปพร้อมกับการสร้างรายได้เสริมให้แก่พี่น้องเกษตรกรและชาวประมงพื้นบ้าน

พลิกวิกฤตเป็นโอกาส

ทั้งนี้ ต้องยอมรับความจริงในเรื่องของปลาหมอคางดำ การที่จะทำให้หมดไปคงเป็นเรื่องยาก ดังนั้น ทำอย่างไรถึงจะพลิกวิกฤตให้เป็นโอกาสในการนำมาใช้ประโยชน์ โดยแนวทาง คือ รับซื้ออย่างต่อเนื่อง นำมาใช้ประโยชน์ เช่น การนำมาทำน้ำหมักชีวภาพ การสนับสนุนกลุ่มแม่บ้าน หรือวิสาหกิจชุมชน ให้นำมาแปรรูปเป็นปลาส้ม น้ำพริก น้ำปลาร้า ซึ่งเป็นแนวทางการแก้ไขปัญหา โดยจากการลงพื้นที่หลายพื้นที่เห็นว่า ทำอย่างไรจะอยู่กับปลาหมอคางดำให้ได้ โดยเฉพาะการที่เกษตรกรนำปลาหมอคางดำมาเป็นเหยื่อในการเลี้ยงปูขาวในหลายจังหวัด เช่นเดียวกับเกษตรกรผู้เลี้ยงกุ้งนำปลาหมอคางดำมากินขี้เลน รวมไปถึงงานวิจัยที่นำปลาหมอคางดำไปทำแคลเซียม

—

แก้ไขกฎระเบียบและสร้างภาพลักษณ์ใหม่

นอกจากนี้ เห็นว่าจะต้องมีการแก้ไขกฎระเบียบเพื่อให้ปลาหมอคางดำที่ตรวจสอบแล้วว่าไม่สามารถแพร่ระบาดได้สามารถย้ายออกนอกพื้นที่ เพื่อนำไปใช้ในอุตสาหกรรมปลาป่น นอกจากนี้ ต้องสร้างภาพลักษณ์ใหม่ให้ปลาหมอคางดำ ว่าไม่ได้น่ากลัว สามารถนำมาบริโภคได้อย่างหลากหลาย จึงอยู่ที่มุมมองและการสร้างมูลค่าเพิ่ม

ไฮไลต์สำคัญจากการสัมมนา

ผู้สื่อข่าวรายงานเพิ่มเติมถึงไฮไลต์สำคัญจากการสัมมนาครั้งนี้ ได้ข้อสรุปว่า ในด้านนวัตกรรมแปรรูปเพิ่มมูลค่า ข้อมูลวิจัยระบุว่าปลาหมอคางดำสามารถนำมาต่อยอดในอุตสาหกรรมได้หลากหลาย เช่น การผลิตอาหารสัตว์คุณภาพสูงเพื่อลดต้นทุนการผลิตสัตว์น้ำเศรษฐกิจ การทำปุ๋ยชีวภาพและการสกัดคอลลาเจน

คุณค่าทางโภชนาการสูง

ด้านคุณค่าทางโภชนาการสูง ผลการศึกษาเบื้องต้นพบว่า ก้างปลาหมอคางดำมีสารอาหารสำคัญในปริมาณสูงใกล้เคียงกับปลาทะเลเศรษฐกิจบางชนิด ซึ่งเป็นโอกาสสำคัญในการนำไปใช้ในอุตสาหกรรมอาหารและสุขภาพ

โมเดลเศรษฐกิจหมุนเวียน

ขณะที่โมเดลเศรษฐกิจหมุนเวียนนั้น คณะกรรมาธิการฯ เตรียมสรุปข้อเสนอเพื่อผลักดันเป็นนโยบายให้รัฐบาลจัดตั้งกลไกการรับซื้อและศูนย์แปรรูปในพื้นที่ เพื่อเปลี่ยนให้เป็นวัตถุดิบทางธุรกิจที่สร้างเม็ดเงินหมุนเวียนในท้องถิ่น

ข้อเสนอเชิงนโยบายสู่รัฐบาล

อย่างไรก็ตาม จากการสัมมนาครั้งนี้ คณะกรรมาธิการฯ จะได้รวบรวมข้อเสนอแนะและผลการศึกษาทั้งหมด เพื่อจัดทำเป็นรายงานข้อเสนอเชิงนโยบายส่งถึงรัฐบาลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อใช้เป็นพิมพ์เขียวในการบริหารจัดการปลาหมอคางดำอย่างยั่งยืน โดยเปลี่ยนจากภาระให้กลายเป็นพลังขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากของไทยต่อไป