พาณิชย์ไฟเขียวขึ้นราคาน้ำมันปาล์มขวด 1-2 บาท สวนทางราคารับซื้อผลปาล์มตกต่ำ
กรมการค้าภายในได้อนุมัติให้ผู้ผลิตน้ำมันปาล์มปรับขึ้นราคาขวดขนาด 1 ลิตร 1-2 บาท จากเดิมขวดละ 46-48 บาท เป็น 49-50 บาท หลังคณะอนุกรรมการบริหารจัดการสมดุลน้ำมันปาล์ม ครั้งที่ 3/2569 พิจารณาอนุญาตให้ 1-2 รายจาก 4 รายที่ยื่นขอปรับราคา การตัดสินใจครั้งนี้เกิดขึ้นท่ามกลางความตึงเครียดด้านพลังงานโลกที่ส่งผลให้ราคาพลังงานปรับตัวสูงขึ้น
สถานการณ์ผลผลิตและสต๊อกน้ำมันปาล์ม
นายวิทยากร มณีเนตร อธิบดีกรมการค้าภายใน เปิดเผยว่า ผลผลิตน้ำมันปาล์มในเดือนเมษายน 2569 อยู่ที่ 2.24 ล้านตัน และคาดว่าเดือนพฤษภาคมจะเพิ่มเป็น 2.5 ล้านตัน โดยสต๊อกน้ำมันปาล์มล่าสุด ณ วันที่ 20 เมษายน 2569 มีอยู่ 2.9 แสนตัน ซึ่งเพียงพอต่อการบริโภค ภาคอุตสาหกรรม การส่งออก และการใช้ในภาคพลังงาน รัฐบาลมีแผนเพิ่มสัดส่วนการใช้น้ำมันปาล์มในภาคพลังงานด้วยการปรับสูตรไบโอดีเซลจาก B5 เป็น B7 และ B20 เพื่อรองรับความต้องการพลังงานภายในประเทศ
ตัวเลขล่าสุดชี้ให้เห็นว่าการใช้น้ำมันปาล์มเพิ่มขึ้นจาก 70,000 ตันต่อเดือนเป็น 1 แสนตันต่อเดือน ส่วนการส่งออกแม้จะต้องขออนุญาตตั้งแต่ 7 เมษายน 2569 ตามประกาศของคณะกรรมการกฤษฎีกา แต่ยังดำเนินการได้ตามปกติ โดยมีผู้ส่งออกยื่นขออนุญาตแล้วกว่า 90,000 ตัน
ความกังวลของชาวสวนปาล์มต่อราคารับซื้อที่ตกต่ำ
ด้านนายมนัส พุทธรัตน์ ประธานสมาพันธ์ชาวสวนปาล์มน้ำมันแห่งประเทศไทยและกรรมการในคณะอนุกรรมการบริหารจัดการสมดุลน้ำมันปาล์ม ระบุว่า ต้นทุนการผลิตผลปาล์มเพิ่มสูงขึ้นจากค่าแรง ปุ๋ย น้ำมัน และค่าขนส่ง ปัจจุบันอยู่ที่ 7-8 บาทต่อกิโลกรัม แต่ราคารับซื้อกลับไม่สอดคล้องกับต้นทุน โดยในบางพื้นที่ เช่น ภาคกลาง เกษตรกรขายผลปาล์มได้เพียงประมาณ 6 บาทต่อกิโลกรัม
นายมนัสตั้งข้อสังเกตถึงความโปร่งใสในการกำหนดราคารับซื้อของโรงงาน ซึ่งมีการปรับลดราคาลงอย่างต่อเนื่องวันละ 20–40 สตางค์ ทำให้เกิดข้อกังวลเรื่องความเป็นธรรมในระบบ จึงเรียกร้องให้กรมการค้าภายในตรวจสอบกลไกการกำหนดราคาและการรับซื้อของโรงงาน เพื่อให้เกษตรกรไม่ต้องแบกรับภาระจากความผันผวนของตลาดเพียงฝ่ายเดียว
การเคลื่อนไหวของเครือข่ายชาวสวนปาล์ม
เครือข่ายชาวสวนปาล์มน้ำมันและลานเทภาคใต้เตรียมยื่นหนังสือถึงนางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ในวันที่ 22 เมษายน 2569 เพื่อแก้ไขปัญหาราคาปาล์มที่ปรับตัวลดลง จากเดิมกิโลกรัมละ 8.90 บาท เหลือเพียง 7.00 บาท หรือลดลงกิโลกรัมละ 1.90 บาท
เครือข่ายฯ เรียกร้องให้รัฐดำเนินการ 4 ข้อ ได้แก่ การผ่อนคลายมาตรการส่งออกทันทีเพื่อคืนสมดุลให้โครงสร้างการค้า การประกาศใช้ B10 เป็นน้ำมันดีเซลพื้นฐานทันทีเพื่อให้ภาคพลังงานดูดซับส่วนเกินผลผลิตปาล์ม การสร้างความเท่าเทียมในการเข้าถึงการใช้พลังงานไบโอดีเซล และการเพิ่มการใช้ B20 ตามปริมาณสต๊อกน้ำมันปาล์มที่สมดุล รวมถึงการพัฒนาไบโอดีเซลจากเอทานอลแอลกอฮอล์ที่ผลิตได้ในประเทศเพื่อลดต้นทุนและทดแทนการนำเข้า
ราคาปาล์มในแหล่งผลิตสำคัญ
สำหรับราคาปาล์ม ณ วันที่ 20 เมษายน 2569 ในแหล่งผลิตสำคัญ 3 จังหวัด ได้แก่ สุราษฎร์ธานี กระบี่ และชุมพร ซึ่งมีเปอร์เซ็นต์น้ำมันปาล์มอยู่ที่ 18% ราคาเฉลี่ยอยู่ที่ 6.60-7.20 บาทต่อกิโลกรัม สะท้อนถึงความเหลื่อมล้ำระหว่างราคาขายปลีกที่ปรับขึ้นกับราคารับซื้อที่ตกต่ำ ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อรายได้ของเกษตรกร
