วันนี้ (31 พ.ค. 2569) เวลา 08.00 น. ที่สะพานท่าตอน อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่ เครือข่ายประชาชนปกป้องแม่น้ำกก สาย รวก โขง นำโดยนายนิวัฒน์ ร้อยแก้ว ประธานกลุ่มรักษ์เชียงของ, นางเตือนใจ ดีเทศน์ อดีต สว.เชียงราย, นายนิติฬ์ปกรน์ แสงษุวรรน์ นายอำเภอแม่อาย, พระมหานิคม มหาภิกขมฺโน รองเจ้าอาวาสวัดท่าตอน พร้อมเครือข่ายภาครัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และประชาชนกว่า 600 คน ร่วมกิจกรรม “ธรรมยาตราเพื่อปกป้องแม่น้ำ” เดินรณรงค์แม่น้ำกก-สาย-รวก-โขง-สาละวิน-กระบุรี เรียกร้องแก้ปัญหามลพิษข้ามพรมแดน
ธรรมยาตราจากแม่อายสู่เชียงราย ปกป้องแม่น้ำ 6 สาย
นายนิวัฒน์ ร้อยแก้ว ประธานกลุ่มรักษ์เชียงของ กล่าวว่า การจัดกิจกรรมครั้งนี้เพื่อรับฟังเสียงของชาวบ้านที่อาศัยตลอดริมแม่น้ำกก ตั้งแต่ ต.ท่าตอน อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่ ถึง อ.เมืองเชียงราย จ.เชียงราย ระยะทาง 68 กม. เพื่อรับฟังความเดือดร้อนและข้อเสนอการแก้ปัญหาน้ำที่ปนเปื้อนสารพิษจากมลพิษข้ามพรมแดน ย้ำว่าการรวมพลังของชาวบ้านครั้งนี้ใช้ธรรมะในการขับเคลื่อนการแก้ปัญหาในลุ่มน้ำกก-สาย-รวก-โขง สาละวิน และกระบุรีที่กำลังเกิดขึ้น จะเป็นพลังที่ยิ่งใหญ่ เป็นการรวมพลังทุกสายน้ำที่มีปัญหาสารพิษ หวังว่าการแสดงพลังครั้งนี้จะไปถึงรัฐบาล
เวลา 09.00 น. ขบวนธรรมยาตราเริ่มเดินออกจากสะพานท่าตอน โดยมีพระมหานิคม มหาภิกขมฺโน นำขบวนพระและสามเณร พร้อมด้วยศาสนิกชนต่าง ๆ ร่วมเดินขบวน พระมหานิคมกล่าวว่า การเดินธรรมยาตราถือเป็นการปฏิบัติธรรมอย่างหนึ่ง การเดินครั้งนี้เพื่อถวายเป็นพุทธบูชา เนื่องในวันวิสาขบูชา และวันสิ่งแวดล้อมโลกไปด้วยกัน ถือว่าเป็นการรวมคนที่ดูแลธรรมชาติ และศาสนิกชนต่าง ๆ ได้ร่วมกันสะท้อนปัญหาสารพิษที่เกิดกับชุมชน
ข้อเรียกร้องถึงนายกฯ
นางแสงระวี สุวีรการย์ รองประธานมูลนิธิร่มโพธิ์ กล่าวว่าปัญหาสารพิษแม่น้ำกก ภาคประชาชนได้เรียกร้องไปยังรัฐบาลเป็นเวลาปีกว่า ข้อเรียกร้องยังไม่ถูกแก้ปัญหา การจัดกิจกรรมครั้งนี้เสมือนย้ำเตือนข้อเสนอถึงรัฐบาล แหล่งน้ำที่ปลอดภัยและพื้นที่เกษตรกรรมยังปนเปื้อนสารพิษ การฟื้นฟูแม่น้ำกกยังไม่ถูกแก้ไข
นายสืบสกุล กิจนุกร ผู้ประสานงานและอาจารย์ประจำสำนักวิชานวัตกรรมสังคม ม.แม่ฟ้าหลวง กล่าวเชิญชวนประชาชนให้เข้าร่วมกิจกรรม และอยากสื่อสารถึงนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกฯ และ รมว.มหาดไทย อยากให้มาร่วมประชุมกับชาวบ้านเพื่อร่วมแก้ปัญหาแม่น้ำปนเปื้อน ย้ำว่าปัญหาต้องแก้ที่ต้นเหตุ โดยจะประชุมในวันที่ 5 มิ.ย. 69 ซึ่งเป็นวันสิ่งแวดล้อมโลก ที่ศาลากลางจังหวัดเชียงราย ข้อเรียกร้องภาคประชาชนยังเหมือนเดิม คือ แก้ปัญหาที่ต้นเหตุโดยเฉพาะเจรจากับเมียนมา จีน และกลุ่มกองกำลังชาติพันธุ์ทั้งหมด นายกฯจะต้องทำเรื่องสารพิษเป็นวาระระดับชาติ
นางเตือนใจ ดีเทศน์ อดีต สว.เชียงราย กล่าวย้ำว่า การเดินธรรมยาตราครั้งนี้ต้องการเรียกร้องให้นายกฯรับฟังเจตจำนงของประชาชน ที่ศาลากลางจังหวัดเชียงรายในวันที่ 5 มิ.ย. 2569 อยากเรียกร้องนายกฯ ให้มาฟังเสียงประชาชนเพื่อกำหนดยุทธศาสตร์ระดับภูมิภาค ระดับประเทศ และระหว่างประเทศ ที่ประกอบกิจการเหมืองแร่แรร์เอิร์ธและแร่ที่เป็นอันตราย เราหวังว่านายกฯจะรับเชิญเครือข่ายประชาชนด้วยสันติวิธีและกัลยาณมิตร
บรรยากาศการเดินธรรมยาตรา แม้อากาศร้อนเป็นอุปสรรคสำคัญ ตลอด 2 ข้างทางมีประชาชนร่วมทำบุญนำน้ำเย็นและอาหารมาถวาย พร้อมร่วมทำบุญวันวิสาขบูชาตลอดทางที่ขบวนผ่าน
กำหนดการและเป้าหมาย
กิจกรรมธรรมยาตราจัดขึ้นระหว่างวันที่ 31 พ.ค. – 5 มิ.ย. 2569 เพื่อสร้างการรับรู้และผลักดันการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมในพื้นที่ลุ่มน้ำที่ได้รับผลกระทบจากสารพิษโลหะหนัก ซึ่งเป็นปัญหามลพิษข้ามพรมแดนที่ส่งผลต่อวิถีชีวิตของประชาชนริมแม่น้ำ กิจกรรมเริ่มต้นจากสะพานท่าตอน อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่ และสิ้นสุดที่ อ.เมืองเชียงราย จ.เชียงราย ก่อนที่จะมีการจัดกิจกรรมวันที่ 5 มิ.ย. “วันสิ่งแวดล้อมโลก” เพื่อแสดงจุดยืนแก้ปัญหาสารพิษ 6 สายน้ำ ให้นายกฯ ยกระดับปัญหาสารพิษเป็นวาระแห่งชาติและแก้ปัญหาระหว่างประเทศ
ทั้งนี้ ผลตรวจของกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) พบว่าแม่น้ำกกและสายมีสารหนูเกินเกณฑ์คุณภาพน้ำผิวดิน ขณะที่ภาคประชาชนและนักวิชาการกังวลการขุดลอกแม่น้ำกก จ.เชียงราย เสี่ยงกระทบระบบนิเวศและสารพิษฟุ้งกระจาย นอกจากนี้ สทนช.ดูระบบแจ้งเตือนน้ำท่วมลุ่มน้ำกก-อิง มั่นใจระบบเตือนภัยแม่นยำ ส่วนชาวบ้านได้รับคำเตือนให้เลี่ยงบริโภคหอยสาละวินชั่วคราวหลังพบการปนเปื้อนโลหะหนัก ขณะที่การฟื้นฟูพรุหญ้าท่าตอนสู่การอนุรักษ์เพื่อแก้สารพิษลุ่มน้ำกก อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่ กำลังดำเนินการ
