นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) ได้ออกประกาศใหม่เพื่อกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการในการอนุญาตให้ผู้บังคับหรือปล่อยอากาศยานซึ่งไม่มีนักบิน หรือที่เรียกกันทั่วไปว่า “โดรน” ที่มีน้ำหนักไม่เกิน 25 กิโลกรัม สามารถปฏิบัติการบินแตกต่างไปจากเงื่อนไขเดิมที่กำหนดไว้ในประกาศกระทรวงคมนาคม พ.ศ. 2558 โดยมีเป้าหมายเพื่อยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยและรองรับการใช้โดรนในกิจกรรมที่มีความซับซ้อนมากขึ้น กฎใหม่นี้จะมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 17 พฤษภาคม 2569 เป็นต้นไป
การจัดกลุ่มความเสี่ยงและการอนุญาต
การปฏิบัติการบินในลักษณะดังกล่าวถูกจัดให้อยู่ในกลุ่ม “Specific Category” ซึ่งหมายถึงการบินที่มีความเสี่ยงระดับปานกลาง โดยผู้ที่ต้องการดำเนินการจะต้องผ่านการประเมินความเสี่ยงและได้รับอนุญาตจาก กพท. ก่อนทำการบิน โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับการใช้งานเชิงพาณิชย์ การถ่ายทำ การสำรวจ การบินในพื้นที่เฉพาะ หรือการบินที่แตกต่างจากข้อกำหนดทั่วไป
ข้อกำหนดสำคัญในประกาศฉบับใหม่
- การอบรมบังคับ: ผู้บังคับโดรนต้องผ่านการอบรมหลักสูตรที่ กพท. รับรอง เพื่อให้มีความรู้ด้านกฎหมาย กฎจราจรทางอากาศ มาตรการความปลอดภัย และการบริหารความเสี่ยงในการบิน รวมถึงต้องมี “สิทธิทำการ” ตามประเภทของอากาศยานที่ใช้งาน
- การขึ้นทะเบียนอากาศยาน: ต้องดำเนินการผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์ โดยโดรนทุกลำต้องมีหมายเลขทะเบียนติดบนลำตัวอย่างชัดเจน ในรูปแบบมาตรฐาน XX-NN-NN-NNNN ตัวอักษรและตัวเลขต้องเป็นตัวพิมพ์ สีตัดกับพื้น และมีความสูงมากกว่า 0.3 เซนติเมตร เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการตรวจสอบและติดตาม
- การขออนุญาตบิน: ผู้ขออนุญาตต้องยื่นข้อมูลแผนการบินผ่านระบบออนไลน์ในแต่ละครั้ง โดยระบุวัตถุประสงค์ วัน เวลา พื้นที่หรือพิกัดบิน รายชื่อผู้ควบคุม และเอกสารประกันภัย โดย กพท. อาจกำหนดมาตรการเพิ่มเติม เช่น คู่มือการบิน แผนบริหารความเสี่ยง หรือการสาธิตการบินก่อนอนุญาต
การเปลี่ยนแปลงจากกฎเดิม
กฎใหม่ปี 2569 มีสาระสำคัญที่เปลี่ยนแปลงจากกฎเดิมปี 2558 หลายประการ ดังนี้
- เดิมไม่บังคับอบรม ปัจจุบันกำหนดให้ผู้บังคับโดรนต้องผ่านหลักสูตรที่ กพท. รับรอง ภายในระยะเวลาไม่เกิน 1 ปี
- เดิมไม่มีระบบทะเบียนตัวโดรน ปัจจุบันต้องขึ้นทะเบียนและติดหมายเลขบนลำตัวทุกลำ
- เดิมไม่ต้องขออนุญาตทุกครั้ง ปัจจุบันต้องยื่นแผนบินและรออนุมัติจาก กพท. ก่อนทำการบิน
- อายุใบอนุญาตเดิม 2 ปี ปรับเป็น 5 ปี และต้องต่ออายุล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วัน
- เดิมยื่นเอกสารแบบกระดาษ ปัจจุบันเปลี่ยนเป็นระบบออนไลน์ทั้งหมด
- หลักเกณฑ์ประกันภัยยังคงกำหนดวงเงินคุ้มครองบุคคลที่สามไม่น้อยกว่า 1 ล้านบาทต่อครั้งเช่นเดิม
สำหรับผู้ได้รับอนุญาตเดิมภายใต้กฎปี 2558 ยังสามารถใช้สิทธิเดิมได้จนกว่าจะสิ้นอายุ แต่หากต้องการปฏิบัติการบินในลักษณะที่เข้าข่าย Specific Category ตามประกาศใหม่ จะต้องดำเนินการตามหลักเกณฑ์ใหม่เพิ่มเติม
แนวทางของรัฐบาล
“รัฐบาลสนับสนุนการใช้โดรนเพื่อเศรษฐกิจดิจิทัล นวัตกรรม การเกษตร สื่อสร้างสรรค์ และภาคธุรกิจยุคใหม่ แต่ต้องอยู่บนพื้นฐานของความปลอดภัย มาตรฐานสากล และความรับผิดชอบต่อสังคม เพื่อสร้างความเชื่อมั่นในการใช้เทคโนโลยีร่วมกันอย่างยั่งยืน” รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรีกล่าว
