รัฐบาลเดินหน้าปรับระบบตั๋วรถไฟฟ้า MRT ยกเลิกบัตรเติมเงิน-เหรียญโดยสาร ส่งเสริมมาตรฐาน EMV และ QR Code
นายพิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม เปิดเผยแผนเปลี่ยนผ่านระบบตั๋วโดยสารรถไฟฟ้า MRT สายสีน้ำเงินและสายสีม่วง โดยจะยุติการรับชำระค่าโดยสารด้วยบัตร MRT และ MRT Plus ตั้งแต่วันที่ 1 มิถุนายน 2569 เป็นต้นไป พร้อมยกเลิกเหรียญโดยสาร (Token) สำหรับตั๋วเที่ยวเดียวภายในสิ้นปีเดียวกัน เพื่อมุ่งสู่มาตรฐานสากล EMV และ QR Code อย่างเต็มรูปแบบ
กำหนดการยกเลิกบัตรเติมเงินและเหรียญโดยสาร
วันที่ 30 พฤษภาคม 2569 จะเป็นวันสุดท้ายที่ผู้โดยสารสามารถใช้บัตร MRT และ MRT Plus แตะผ่านประตูอัตโนมัติได้ หลังจากนั้นบัตรดังกล่าวจะไม่สามารถใช้งานได้อีก บริษัท BEM จะอำนวยความสะดวกให้ผู้โดยสารที่มีมูลค่าเงินคงเหลือในบัตรสามารถขอคืนเงิน (Refund) ได้ที่ห้องออกบัตรโดยสารทุกสถานี โดยไม่มีค่าธรรมเนียมในการออกบัตรใหม่ระบบ EMV ตั้งแต่วันที่ 1 มีนาคม 2569 ถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2569 หากไม่ประสงค์เปลี่ยนบัตร สามารถขอคืนเงินสดได้จนถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2570
เป้าหมายและประโยชน์ของการเปลี่ยนผ่านระบบ
การดำเนินการนี้เป็นส่วนหนึ่งของแผนเปลี่ยนผ่านระบบตั๋วโดยสาร (Ticketing System Transition) ซึ่งมีวัตถุประสงค์หลักดังนี้
- สร้างมาตรฐานกลางด้านการเดินทาง: ย้ายฐานข้อมูลผู้ใช้งานจากระบบบัตรเติมเงินแบบเดิมไปสู่มาตรฐาน EMV และ QR Code เพื่อยกระดับประสิทธิภาพการให้บริการให้สอดคล้องกับแนวทางของประเทศชั้นนำ
- ลดต้นทุนการบริหารจัดการ: การยกเลิกเหรียญโดยสารช่วยลดภาระต้นทุนการจัดการเงินสดและเหรียญ เพิ่มความรวดเร็วในการผ่านประตู และลดความแออัดในช่วงเวลาเร่งด่วน
- ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมผู้โดยสาร: จากข้อมูลสถิติ ผู้ใช้บัตรโดยสารคิดเป็น 60% (แบ่งเป็น EMV 30% และ MRT Plus 30%) ส่วนผู้ใช้ตั๋วเที่ยวเดียว 40% ยังใช้เหรียญเป็นหลัก การเปลี่ยนผ่านจะกระตุ้นให้ผู้โดยสารหันมาใช้ระบบ EMV มากขึ้น โดยเฉพาะกลุ่มที่ไม่ต้องการเติมเงินล่วงหน้า
การเตรียมความพร้อมโครงสร้างพื้นฐาน
ปัจจุบัน หัวอ่านประตูอัตโนมัติของสายสีน้ำเงินและสายสีม่วงรองรับระบบ EMV อยู่แล้ว แต่จะมีการอัปเกรดซอฟต์แวร์เพิ่มเติม ขณะที่หัวอ่าน QR Code จะติดตั้งให้ครบทุกช่องทางภายในสิ้นปี 2569 เพื่อรองรับการยกเลิกเหรียญโดยสารอย่างสมบูรณ์ สำหรับผู้โดยสารที่มีสมาร์ทโฟน สามารถซื้อบัตรโดยสารผ่านแอปพลิเคชันและสแกนเข้าสู่ระบบได้ทันที ส่วนผู้ที่ไม่มีสมาร์ทโฟนสามารถซื้อบัตรที่ตู้จำหน่าย โดยตู้จะพิมพ์รหัส QR ลงบนกระดาษเพื่อใช้สแกนเข้า-ออกประตูอัตโนมัติ
ระบบ EMV และการขยายผลในอนาคต
ระบบ EMV อนุญาตให้ผู้โดยสารที่มีวงเงินไม่เพียงพอสามารถเดินทางได้ 1 เที่ยวต่อวัน โดยระบบจะตัดยอดค้างชำระและเรียกเก็บภายหลังในรอบสรุปยอดเที่ยงคืน หากไม่เติมเงินภายในวันถัดไป จะไม่สามารถใช้งานได้จนกว่าจะชำระยอดค้าง สำหรับรถไฟฟ้าสายสีชมพูและสายสีเหลือง ปัจจุบันรองรับ EMV เพียงบางช่องทาง การขยายให้รองรับครบทุกช่องทางเช่นเดียวกับสายสีน้ำเงินและสีม่วง ยังอยู่ระหว่างการพิจารณาปรับปรุงฮาร์ดแวร์และแนวนโยบายตั๋วร่วมในระยะถัดไป
นายพิพัฒน์ กล่าวย้ำว่า การเปลี่ยนผ่านระบบตั๋วโดยสารครั้งนี้ถือเป็นก้าวสำคัญในการยกระดับระบบขนส่งมวลชนของประเทศให้เข้าสู่มาตรฐานสากล เพิ่มความคล่องตัว ลดต้นทุนระยะยาว และสร้างระบบตั๋วร่วมที่มีประสิทธิภาพ เพื่อรองรับการขยายโครงข่ายรถไฟฟ้าในอนาคตอย่างยั่งยืน
